Groznica Zapadnog Nila

Groznica Zapadnog Nila

Febris West Nile (lat.) –

pripada grupi vektorskih, prirodnožarišnih zoonoza. Predstavlja virusnu infektivnu bolest iz grupe zoonoza, koje se prenosi ubodom komarca. Virus koji izaziva ovo oboljenje se održava u prirodnom ciklusu između brojnih vrsta ptica selica (divlje patke i guske, gavrani, svrake, čavke, domaći i divlji golubovi) i komaraca. Glavni vektor, odnosno prenosilac je Culex pipiens, vrsta komarca koja je odomaćena i kod nas. Izazivač bolesti je virus Zapadnog Nila (lat. Encephalitis Nili occidentalis, eng. West Nile virus). Glavni rezervoar zaraze su različite vrste ptica u kojima se virus održava, dok je čovek slučajni, odnosno tzv. slepi domaćin, jer se infekcija virusom Zapadnog Nila sa njega dalje ne prenosi. Na ljude i životinje VZN prenose tigrasti ili domaći (Culex pipiens) komarci koji se hrane krvlju zaraženih ptica i drugih obolelih životinja. Nakon uboda komarci unose u telo žrtve i kod nje izazivaju groznicu Zapadnog Nila, koja se karakteriše teškom kliničkom slikom sa znacima upale mozga (lat. encefalitis) ili upale moždanica i kičmene moždine (lat. meningitis).

Glavni rezervoar zaraze su različite vrste ptica, u kojima se virus održava, dok je čovek slučajni, odnosno tzv. slepi domaćin, jer se infekcija virusom Zapadnog Nila sa njega dalje ne prenosi. Imajući u vidu iskustva kako iz mnogih zemalja, tako i iz Srbije, prvi oboleli se obično registruju najčešće u drugoj polovini jula meseca, a najveće razboljevanje je tokom avgusta i septembra.

Culex pipiens

Na teritoriji naše zemlje oboljenje se registruje tokom toplih meseci, od maja do oktobra/novembra. Period od zaražavanja do pojave bolesti (inkubacija) traje od 2 do 14 dana, dok kod imunokompromitovanih osoba može iznositi i nekoliko nedelja. U najvećem broju slučajeva (70- 80%) ne dolazi do ispoljavanja simptoma i znakova bolesti (tzv. inaparentne infekcije). Kod oko 20% inficiranih javlja se blaga, nespecifična bolest slična gripu, koja  prolazi bez posledica nakon 5-7 dana. Infekciju prati povišena telesna temperatura i znaci opšte infekcije (glavobolja, malaksalost, slabost, bolovi u zglobovima i mišićima). Mogu se javiti i osip na trupu i ekstremitetima i dijarejalne tegobe. Manji procenat (<1%) inficiranih osoba razvija tešku formu bolesti (neuroinvazivna forma), koja se može manifestovati kao meningitis, encefalitis ili kao akutna flakcidna paraliza. Simptomi neuroinvazivnog oblika bolesti su glavobolja, ukočen vrat, stupor (tupost), dezorijentisanost, koma, tremor, konvulzije, slabost mišića i paraliza. Neuroinvazivni oblik bolesti se najčešće javlja kod osoba najstarije životne dobi, kao i kod osoba s oslabljenim imunitetom i hroničnim poremećajima zdravlja. Dijagnoza neuroinvazivnog oblika bolesti se postavlja na osnovu laboratorijskog testiranja uzoraka likvora (cerebrospinalne tečnosti) ili krvi. Bolest se leči simptomatski, dok teške, neuroinvazivne forme bolesti zahtevaju bolničko lečenje. Prognoza bolesti je relativno povoljna. Smrtnost od neuroinvazivnog oblika bolesti iznosi oko 10% i raste sa uzrastom obolele osobe i prisustvom drugih hroničnih bolesti.


Culex pipiens komarac koji prenosi virus Zapadnog nila

U cilju smanjenja rizika od zaražavanja virusom Zapadnog Nila preporučuje se primena mera lične zaštite od uboda komaraca:

  • Upotreba repelenata na otkrivenim delovima tela prilikom boravka na otvorenom.
  • Nošenje odeće dugih rukava i nogavica, svetlih boja.
  • Preporučljivo je da odeća bude komotna, jer komarci mogu da ubadaju kroz pripijenu odeću.
  • Izbegavanje boravka na otvorenom u periodu najintenzivnije aktivnosti komaraca – u sumrak i u zoru.
  • Upotreba zaštitne mreže protiv komaraca na prozorima, vratima i oko kreveta.
  • Redukcija broja komaraca u zatvorenom prostoru.
  • Po mogućstvu boravak u klimatizovanim prostorima, jer je broj insekata u takvim uslovima značajno smanjen.
  • Izbegavanje boravka u oblastima sa velikim brojem insekata, kao što su šume, močvare.
  • Najmanje jednom nedeljno prazniti vodu iz saksija za cveće, posuda za hranu i vodu za kućne ljubimce, iz kanti, buradi i limenki u cilju smanjenja broja mesta na otvorenom na kojima komarci mogu položiti jaja. Ukloniti odbačene gume i druge predmete koji mogu da prikupljaju vodu.
  • U slučaju putovanja u inostranstvo, pogotovo ako se radi o tropskom i subtropskom području, obavezno se pridržavati svih navedenih mera prevencije.
  • U slučaju pojave bilo kakvih simptoma koji su kompatibilni sa neuroinazivnim oblikom bolesti, odmah se javiti izabranom lekaru.

Više informacija o aktuelnoj epidemiološkoj situaciji groznice Zapadnog Nila na teritoriji Republike Srbije možete pronaći na sajtu Instituta za javno zdravlje Srbije „Dr Milan Jovanović Batut“.

Izvor: Institut za javno zdravlje „Dr Milan Jovanović Batut“, Wikipedia: https://sr.wikipedia.org/sr/groznica_zapadnog_nila

http://www.batut.org.rs/index.php?content=1742

Facebook Comments
Info na Facebook stranici:

Facebook
Facebook
error: Content is protected !!